InfoNu.nl > Recensies… > Wetenschap > Boekrecensie: Israel, a regional geography Yehuda Karmon

Boekrecensie: Israel, a regional geography Yehuda Karmon

Boekrecensie: Israel, a regional geography  Yehuda Karmon Alweer een behoorlijk oud boek uit 1971 over de regionale geografie van Israël: Israel, a regional geography van professor Yehuda Karmon van de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem. Zoals gezegd een oud boek maar wel een standaard werk over Israëls regionale geografie dat nog door heel wat (regionaal) geografen die zich met Israël bezighouden geraadpleegd zal worden. Uiteraard zijn veel gegevens gedateerd maar het geeft wel een goed beeld hoe Israël er toen uitzag.

Gegevens

  • titel: Israel, a regional geography
  • auteur: Yehuda Karmon
  • jaar: 1971
  • uitgever: John Wiley & Sons Ltd
  • ISBN: 0 471 458708

Inhoud van het boek 'Israel, a regional geography'

Dit boek betreft nog de 'oude' regionale geografie en is thematisch van opzet (er wordt niet of nauwelijks gekeken naar de regionale ontwikkeling). Het begint met de fundamenten die in deel één besproken worden: de ligging van Israël, het fysisch klimaat, de historische geografie van Palestina en het nieuw begin met de oprichting van het moderne Israël.

In deel twee wordt de Staat Israël besproken. Er wordt begonnen met de problematiek van de grenzen die toen en nu nog steeds niet vastliggen. Vervolgens wordt gekeken naar de bevolking (demografische veranderingen, religieuze achtergronden, de verdeling) en de nederzettingen (agrarische en stedelijke nederzettingen die laatste betreffen de ontwikkelingssteden, de moshavot die tot steden zijn uitgegroeid en de drie grote steden Tel Aviv, Jeruzalem en Haifa). In de beginjaren speelde de landbouw een belangrijke rol in de Israëlische economie vandaar dat professor Karmon daar uitgebreid op ingaat. In het verlengde hiervan wordt de waterproblematiek behandeld. Ook andere takken van de economie (industrie, toerisme, etc.) worden besproken. Het laatste hoofdstuk van deel twee in het boek bespreekt de structuur van de economie dat destijds sterk beïnvloed werd door het socialisme.

Deel drie van het boek behandelt de regio's van Israël binnen de bestandslijnen van 1947. Israël kan in drie delen worden verdeeld: het noorden, het centrum, en het zuiden. Het noorden en het zuiden vormen de periferie van Israël en het centrum de kern. Deze situatie geldt anno 2011 nog steeds zo. Binnen deze drie regio's kan ook weer onderscheid gemaakt worden. Zo bestaat het noorden uit het berggebied van Galilea (Boven Galilea) en Beneden Galilea. Haifa is de hoofdstad van het noorden. Het centrum bestaat uit de Sharon Vlakte, de Judeese Vallei, Yarkon-Ayyalon regio, metropool Tel Aviv, de Shefela en Jeruzalem (Israëls hoofdstad). Het zuiden omvat de Negev woestijn en de Arava. Opvallend is dat deze drie regio's los van elkaar beschreven worden zonder dat de gebieden elkaar wederzijds beïnvloeden. Maar die behandelmethode is kenmerkend voor de 'oude' regionale geografie.

Het laatste deel van het boek beschrijft de gebieden onder militair bestuur. Er wordt gekeken naar de ontwikkelingen en de regio's. Vreemd genoeg wordt de Golan niet behandeld. Het betreffen alleen de regio's Judea, Samaria en de Gazastrook. Overigens speelde in 1971 de 'bezetting' een minder belangrijke rol in Israël. Vandaar de titel van het hoofdstuk 'militair bestuur'. In latere geografische boeken wordt veel vaker de term 'bezetting' gebruikt, hoewel ook de namen 'Judea en Samaria' nog gewoon gehanteerd worden.

Mening van Etsel

Dit boek van Yehuda Karmon is nog in de traditie geschreven van de zogenaamde 'oude' regionale geografie. De 'nieuwe' regionale geografie is pas in de jaren '80 van de vorige eeuw ontwikkeld. Bij de 'oude' regionale geografie gaat het erom hoe natuurlijke en menselijke verschijnselen binnen een regio op elkaar betrokken zijn. Er is ook een duidelijk onderscheid tussen de fysische en sociale geografie. In die periode maakten lokale en regionale samenlevingen nog niet echt deel uit van boven lokale en bovenregionale gehelen. Plattelandssamenlevingen waren toen nog min of meer autonoom en naar binnen gericht. Eigenlijk kan het boek van Karmon beschouwd worden als Hettneriaanse regionale geografie: Länderkunde of chorologie. Hierbij is het kernbegrip ruimtelijke differentiatie: een regio vormt haar eigen identiteit door regionaal specifieke samenhangen. Het gaat om het interacteren van fysische, biologische, economische, sociale, culturele en politiek verschijnselen. Karmon maakt ook onderscheid tussen drie regio's (noorden, centrum, zuiden) en beschrijft de eigen identiteit van regio's. Zo hanteert Karmon het Länderkundiche Schema van de geograaf Alfred Hettner waarbij eerst het fysisch milieu wordt besproken dat het meeste invloed heeft op de andere verschijnselen. Daarna volgen flora en fauna, nederzettingen, bestaansbronnen en handel. Vervolgens komt de bevolking aan de beurt.

Deze vorm van regionale geografie heeft nogal de kritiek gekregen geestdodend te zijn. Maar los daarvan worden de regio's ook niet echt verklaard omdat ze los staan van de ontwikkelingen in andere gebieden. Tegenwoordig moet je natuurlijk veel meer rekening houden met ontwikkelingen op grotere schaal. Zo worden het noorden en zuiden van Israël sterk beïnvloed door het centrum. En bovendien wordt heel Israël -hoewel het geïsoleerd ligt in het Midden Oosten- op wereldschaal weer sterk beïnvloed door politiek-economische ontwikkelingen met name in het westen.

Overigens heeft wijlen professor G.A. Hoekveld in Nederland getracht om aan de regionale geografie een wetenschappelijk tintje te geven door deze te beoefenen met behoud van de wetenschappelijke normen zoals de ruimte analyse die vorm gaf (hypothesevorming en -toetsing en het ontwerp van modellen). Maar die benadering van de regionale geografie slaat wel heel erg door en maakt de bestudering van regio's er bepaald niet leuker op.

Tot slot kan gemeld worden dat het boek van Karmon nuttige informatie verstrekt over de eerste 20 jaar van het bestaan van de Staat Israël.

Lees verder

© 2012 - 2017 Etsel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Geografie Israël: stadsgeografie en stedelijke planningGeografie Israël: stadsgeografie en stedelijke planningWanneer we het hebben over stadsgeografie en stedelijke planning in Israël dan is geograaf Arie Shachar de meest promine…
Geografie Israël: Geografie als wetenschappelijke disciplineGeografie Israël: Geografie als wetenschappelijke disciplineHoewel Israëlische geografen veel gepubliceerd hebben in de vorm van wetenschappelijke artikelen en boeken zijn er tusse…
Boekrecensie: Israel - an introduction  Barry RubinBoekrecensie: Israel - an introduction Barry Rubin'Israel an introduction' (2012) geschreven door o.a. historicus Barry Rubin is een uitgebreid boek over de Israëlische…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Patrikslechta / Pixabay
  • Israel, a regional geography - Yehuda Karmon
  • Het geografisch huis De Pater/Van der Wusten

Reageer op het artikel "Boekrecensie: Israel, a regional geography Yehuda Karmon"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Etsel
Laatste update: 18-06-2015
Rubriek: Recensies…
Subrubriek: Wetenschap
Special: Geografie Israël
Bronnen en referenties: 3
Recensies…
Deze rubriek bevat artikelen welke naast objectieve informatie ook subjectieve informatie in vorm van een recensie bevat.
Schrijf mee!