Boekrecensie: Annie – Kees van Kooten

In het boek Annie van Kees van Kooten beschrijft de auteur de laatste paar maanden van zijn moeder Annie van Kooten-Snaauw die op 89-jarige leeftijd overleed na te zijn gevallen van de trap. Ze raakte hierbij gedeeltelijk verlamd en in coma. Na twee morfine-injecties slaapt ze met een kinderlijke glimlach op haar gezicht in. Een mooi boek dat precies de moeilijke beslissing beschrijft je ouder(s) wel of niet naar een verzorgingshuis te brengen.

Gegevens

• titel: Annie
• auteur: Kees van Kooten
• jaar: 2000
• uitgeverij: Biblion Uitgeverij
• ISBN: 90-234-3974-0

Inhoud van het boek 'Annie'

Annie was begaan met het lot van de wereld en gaf veel geld aan hulporganisaties c.q. goede doelen. Ze probeerde in navolging van haar succesvolle zoon als liedjesschrijver aan de bak te komen. Haar nummers werden nooit gepubliceerd m.u.v. de in eigen beheer uitgegeven bundel 'Waarlangs streek de wind?' en in deze novelle waarin een twintigtal gedichten zijn opgenomen als eerbetoon van Kees aan zijn moeder.

In zijn terugblik vraagt Kees van Kooten zich af of hij een goede zoon is geweest. Ook vraagt hij zich af of hij en zijn zus er wel goed aan hebben gedaan om hun moeder naar een verzorgingsflat te brengen hoewel ze wat vergeetachtig en verward werd; ze is eigenlijk te intelligent om tussen de andere bewoners te verblijven. Uiteindelijk verblijft Annie niet lang in haar nieuwe verblijfplaats. Ze negeert de stoeltjeslift en valt van de trap. Kees komt overhaast van vakantie terug en treft zijn moeder in coma aan. Ze leeft niet lang meer omdat ze twee morfine-injecties krijgt toegediend. Ze wordt gecremeerd en haar as verstrooid en omgespit in haar tuin van haar oude huis met toestemming van de nieuwe bewoner.

stukje tekst
We lopen door haar vervette keukentje naar de gang. Langs de linkerwand sliert een slang van snoeren en bakelieten driewegstekkers voor de voeding van het elektrische oventje, de kapotte radio, het broodrooster, de waterkoker, de goede radio met de cijfers 1, 2, 3, 4 en 5 die ik op de zenderschaal heb geplakt, de citruspers en het ongebruikte koffiezetapparaat, want dan hield je maar koffie over die je twee dagen later weg kon gooien, dus Nescafé was makkelijker en altijd in de aanbieding bij de Konmar.
…..
…..
De volgende morgen nam ik op het vliegveld van Toulouse het eerste toestel naar Schiphol en spoorde doodsbang door naar Den Haag.
Annie bood de vertrouwde aanblik. Ze was weer op van alles aangesloten; een infuus in elke arm, druppel bloed en waterflessen boven het hoofdeinde en zuurstofslangetjes in haar neus, maar haar ogen waren open en keken mij vanuit de laatste verte zonder knipperen aan. Ik kuste mijn moeder en zuster langdurig.

Mening Etsel over het boek 'Annie'

Het boek was makkelijk te lezen met eenvoudig taalgebruik en af en toe de bekende humor van Kees van Kooten. Wat opvalt is hoe je als kind eigenlijk machteloos staat tegenover de aftakeling van je ouders. Je probeert op allerlei manier te helpen, maar eigenlijk is 'niets' wat je doet goed. Het sterkst komt dit naar voren bij de beslissing moeder wel of niet naar een verzorgingshuis te brengen. Het is noodzakelijk vanwege de vergeetachtigheid en verwarring, maar uiteindelijk gaat het daar toch ook nog mis. Eigenlijk hebben zieke ouderen constant aandacht nodig, net als kleine kinderen. Waakzaamheid is geboden! Die waakzaamheid was er natuurlijk meer in de verzorgingsflat dan thuis waar de moeder van Kees alleen woonde. In dat opzicht was de beslissing haar naar de verzorgingsflat te brengen de beste.

De novelle gaat niet echt diep in op het leed dat oudere mensen meemaken. Het is redelijk oppervlakkig geschreven en Kees van Kooten vraagt zich teveel af of hij wel een goede zoon was, te meer daar zijn moeder daar niet mee bezig is in haar gedachten. Het is ook maar zeer de vraag of oudere mensen zich daar überhaupt mee bezighouden. Ze zijn vaak erg op zichzelf gericht en zullen zelf niet echt de balans opmaken of hun zoon of dochter goed voor hen was (tenzij er sprake is van een uitzonderlijke situatie). Ook zullen zij zich niet zo snel afvragen of ze goede ouders waren. Zieke ouderen leven bij de dag. Uiteraard hebben ze wel hun herinneringen over vroeger maar die gaan vaak verder terug toen ze zelf nog jong waren.

Meer informatie: Ouderenzorg: verpleegkunde en mantelzorg.