InfoNu.nl > Recensies… > Kunst en cultuur > Boekrecensie: Het stenen bruidsbed - Harry Mulisch

Boekrecensie: Het stenen bruidsbed - Harry Mulisch

'Het stenen bruidsbed' (1959) is een roman van Harry Mulish dat zich afspeelt in Dresden van na de oorlog (1956). Het is een stad in puinhopen na het bombardement van de geallieerden. Norman Corinth, een tandarts uit Baltimore die uitgenodigd is een congres in Oost-Duitsland bij te wonen. Hij kan dit niet weigeren omdat dit herinneringen naar hem boven brengt als piloot toen hij meer dan tien jaar geleden de stad bombardeerde.

Gegevens

  • titel: Het stenen bruidsbed
  • auteur: Harry Mulisch
  • jaar: 1959
  • uitgeverij: De Bezige Bij
  • ISBN: 9789023431749

Inhoud van het boek 'Het stenen bruidsbed'

Norman Corinth, een Amerikaanse tandarts, gaat naar een congres in Oost-Duitsland op uitnodiging van de communistische partij. Het congres vindt in Dresden plaats, de stad die Norman Corinth 13 jaar eerder als oorlogspiloot had gebombardeerd. Hij wordt met zijn vliegtuig neergeschoten door een Messerschmitt en raakt gewond. Russische plastische chirurgen weten hem enigszins op te lappen maar zijn gezicht draagt nog steeds de sporen. Naast de uiterlijke verminking is hij ook innerlijk verminkt; zijn huwelijk is mislukt. Op het vliegveld wordt hij opgehaald door Hella Viebahn, een gescheiden vrouw, die als gids optreedt. Corinth bezichtigt de stad. Hij betreedt een historische plaats, een heuvel, waar vanaf hij de vernietiging van Dresden ziet die hij mede veroorzaakt heeft. In een homerisch zang wordt Corinth en zijn maten in een bommenwerper beschreven. Ze zijn opgewonden als kleine jongens voor een spel. Corinth maakt kennis met de West-Duitser Schneiderhan. Deze vertelt dat zijn vader, zus, vrouw en kind totaal zijn verbrand bij het bombardement. Hij vertelt ook dat hij werkzaam was bij de concentratiekampen. Hella Vierbahn raakt overstuur. Na enigszins te zijn herstelt eist Corint dat zij over haar leven vertelt. Ze blijkt veel geleden te hebben. Zij vraagt Corinth zijn geschiedenis te vertellen. Norman zwijgt over het bombardement in Dresden. Hella is niet achterdochtig omdat ze denkt dat de Engelsen het bombardement hebben uitgevoerd en niet de Amerikanen. Weer volgt een zang waarbij het bombardement beschreven wordt als een lustdaad waarbij Corinth onschuldige mensen doodschiet. Corinth heeft geen interesse meer in Hella en zoekt contact met een ander meisje. Hella probeert hem terug te winnen. Ze biedt zichzelf opnieuw aan. Dan volgt een zang die gaat over de ondergang van Corinth waarin het vliegtuig wordt neergeschoten. Corinth verschijnt niet bij Hella. Hij is dronken en rekent af met Schneiderhahn omdat die had gelogen over de concentratiekampen. Op de terugweg krijgt Norman een ongeluk. Hij raakt licht gewond. Hij zoekt in zijn zakken en vindt in zijn zakken een krantenknipsel. Om het te kunnen lezen steekt hij zijn auto in brand.

Mening Etsel over 'Het stenen bruidsbed'

Centraal thema in dit boek is uiteraard wat oorlog met een mens doet. Het is duidelijk dat Norman Corinth het oorlogsverleden niet heeft kunnen verwerken. Het is natuurlijk ook heel wat om betrokken te zijn geweest bij het massale bombardement op Dresden waarbij veel onschuldige mensen werden gedood. Tegenwoordig zo zoiets als oorlogsmisdaad worden gezien. Toen was het vooral bittere noodzaak om Duitsland op de knieën te krijgen. Hetzelfde kan gezegd worden over de aanval op Japan met twee atoombommen. Twee verschrikkelijke aanvallen, maar op dat moment gezien als bittere noodzaak.

Eigenlijk staan we er te weinig bij stil wat een aanslag doet bij een dader. Voor het slachtoffer hebben we alle begrip. Maar voor de dader is minder begrip. Toch leeft ook hij constant met de herinnering iemand anders iets aangedaan te hebben. Zelfs al zou het rechtvaardig zijn, dan nog is het geestelijk een zware belasting. Het is duidelijk dat Corinth uiteindelijk helemaal de kluts kwijt was door uiteindelijk zijn auto in brand te steken om een krantenknipsel te kunnen lezen. Zoiets zou tegenwoordig het Post Traumatisch Stress Syndroom (PTSS) heten. Een verschijnsel dat veel voor komt bij ex-soldaten die in oorlogsgebied gediend hebben. In sommige gevallen is het verschijnsel zo sterk dat ex-soldaten zelfmoord plegen. In de tijd dat Mulisch dit boek schreef was PTSS nog niet bekend. Het zal in die tijd dan ook een bijzonder boek zijn geweest.

Het boek is goed geschreven. Toch moet je heel geconcentreerd blijven om het verhaal te kunnen blijven volgen.

Lees verder

© 2010 - 2017 Etsel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Het stenen bruidsbedDe klassieker 'Het stenen bruidsbed' van Harry Mulisch is verplichte lectuur voor vele studenten. Met deze korte samenva…
Boekrecensie: Hoogste tijd - Harry Mulisch'Hoogste tijd' (1985) van Harry Mulisch gaat over een tweederangs toneelspeler, Uli Bouwmeester, die al met pensioen is…
Het theater, de brief en de waarheid - Harry MulischHet theater, de brief en de waarheid is het boekenweekgeschenk van 2000 geschreven door Harry Mulisch. Het is geschreven…
Boekrecensie: De pupil - Harry MulischDe pupil is een novelle van Harry Mulisch. Het gaat over de literaire schrijverschap van een 18 jarige Nederlander in It…
Boekrecensie: Siegfried Harry MulischDe laatste roman die Mulisch schreef heet 'Siegfried' uit 2001. Het is een knap in elkaar gezet verhaal over een poging…

Reageer op het artikel "Boekrecensie: Het stenen bruidsbed - Harry Mulisch"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Etsel
Gepubliceerd: 26-03-2010
Rubriek: Recensies…
Subrubriek: Kunst en cultuur
Special: Harry Mulisch
Recensies…
Deze rubriek bevat artikelen welke naast objectieve informatie ook subjectieve informatie in vorm van een recensie bevat.
Schrijf mee!