InfoNu.nl > Recensies… > Kunst en cultuur > Het theater, de brief en de waarheid - Harry Mulisch

Het theater, de brief en de waarheid - Harry Mulisch

Het theater, de brief en de waarheid is het boekenweekgeschenk van 2000 geschreven door Harry Mulisch. Het is geschreven naar aanleiding va de dreigbrief die acteur Jules Croiset zou hebben gekregen en de ontvoering die daarop volgde. Later bleek dat Croiset deze ontvoering en de dreigbrief zelf had verzonnen. Dit naar aanleiding van het antisemitische theaterstuk 'Het Vuil, de Stad en de Dood' van regisseur Werner Fassbinder. Beide incidenten zorgden voor een schandaal in Nederland.

Gegevens

  • titel: Het theater, de brief en de waarheid
  • auteur: Harry Mulisch
  • jaar: 2000
  • uitgever: CPNB
  • ISBN: 907433699X

Inhoud van de novelle 'Het theater, de brief en de waarheid

In het boek volgen we Herbert Althans die Jules Croiset moet voorstellen. De novelle volgt de werkelijke gebeurtenis tamelijk nauw m.u.v. het laatste deel. Het boek is in twee grote delen verdeeld; er is ook nog een kort intermezzo. Het eerste deel (Herbert) wordt verteld door een schrijver, Felix, die in 1999 terugkijkt op de gebeurtenis in 1987. De aandacht is bijna geheel gericht op de toespraak die Herbert houdt tijdens de begrafenis van zijn vrouw Magda. Hij legt daarin uit waarom hij de ontvoering heeft verzonnen. Hij beweert ook dat de dreigbrief toch echt was. In het intermezzo vindt een discussie plaats tussen Felix en Vera (die ook bij de begrafenis aanwezig is) over de ontvoering. Dan komt een onverwachte wending in het boek (de tegenspraak). In het tweede deel (Magda) beschrijft Vera de begrafenis van Herbert (die zelfmoord heeft gepleegd) waarbij zijn vrouw Magda de reden houdt. Er komt een heel ander perspectief op de gebeurtenis. Magda geeft toe dat zij de dreigbrief heeft geschreven. De twee verhalen spreken elkaar tegen.

Mening Etsel over de novelle 'Het theater, de brief en de waarheid'

Dit boek van Harry Mulisch heeft nogal voor wat ophef gezorgd, net zoals de affaire zelf. Kritiek op het boek kwam van Freek de Jonge die vond dat met het boek Jules Croiset min of meer werd gerehabiliteerd. De reden dat Freek de Jonge tegen de rehabilitatie was, kwam omdat in diezelfde periode zijn gezin ook een dreigbrief had ontvangen en er geen excuus was aangeboden. Voorafgaande aan het boekenbal hield Freek de Jonge een korte conference die heette 'De conferencier, het boekenweekgeschenk en de leugen'. Al weken voor de conference was Nederland er van in de ban omdat De Jonge had aangekondigd het boekenweekgeschenk te zullen gaan verbranden. Voordat Freek de Jonge met de conference begon vroeg hij Harry Mulisch om een vuurtje.

Vanuit het standpunt gezien van Freek de Jonge was diens kritiek wel te begrijpen. De vraag is echter of De Jonge ook zo'n conference had gehouden als hij niet was bedreigd. Waarschijnlijk niet. Of Mulisch uit was op de rehabilitatie van Croiset is denk ik niet waar. Het was duidelijk dat Jules Croiset op dat moment van slag was door de gebeurtenissen rondom het toneelstuk van Fassbinder. Het is voor niet-Joodse mensen misschien moeilijk te begrijpen hoe gevoelig antisemitisme ligt. Vooral na de Holocaust kan elke opmerking die maar even negatief klinkt over Joden erg hard aankomen. Veel Joden, ook de kinderen van Joodse overlevenden, ondervinden nog dagelijks last van de Holocaust. Zij worden hier psychisch voor behandeld. Natuurlijk valt de verzonnen bedreiging door Jules Croiset daarmee niet goed te praten. Dat zal hij zelf ook niet hebben gedaan. Maar het bewijst wel dat dramatische gebeurtenissen in iemands leven grote gevolgen kunnen hebben op de psyche.

Lees verder

© 2009 - 2017 Etsel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Boekrecensie: Hoogste tijd - Harry Mulisch'Hoogste tijd' (1985) van Harry Mulisch gaat over een tweederangs toneelspeler, Uli Bouwmeester, die al met pensioen is…
ANNE Theater Amsterdam: adres, route, parkeren en prijzenANNE Theater Amsterdam: adres, route, parkeren en prijzenVanaf mei 2014 is in het splinternieuwe Theater Amsterdam de voorstelling ANNE te zien. Deze voorstelling is gebaseerd o…
Petticoat de musicalPetticoat is een musical van Joop van den Ende theaterproducties welke vanaf het najaar van 2010 in de theater te aansch…
Het Bolshoi BalletHet Bolshoi Ballet is veruit het beroemdste balletgezelschap ter wereld. Het Bolshoi Ballet staat al jarenlang aan de to…
Goedkoop naar het theater tipsKaartjes voor een voorstelling in het theater zijn niet goedkoop, de prijzen liggen meestal tussen de 20,- en 70,- per…

Reageer op het artikel "Het theater, de brief en de waarheid - Harry Mulisch"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Etsel
Gepubliceerd: 17-12-2009
Rubriek: Recensies…
Subrubriek: Kunst en cultuur
Special: Harry Mulisch
Recensies…
Deze rubriek bevat artikelen welke naast objectieve informatie ook subjectieve informatie in vorm van een recensie bevat.
Schrijf mee!